28/06/2015

Là Samhraidh ann an Glaschu




Agus mar bu dual is mar bu nòs bha an t-uisge ann ged a dh’fhalbh e rè ùine. Cuideachd bha rathaidean a’ bhaile cho toinnte – eadhon ann am Pàrtaig – ‘s gun robh e doirbh do cheann-uidhe a lorg ann an dòigh ciallach. Ach rinn sinn a’ chuis. 

Agus dìreach nuair a tha thu air rathad dìreach sìmplidh a lorg, cò tha ann air thoiseach ort, is iad a’ caismeachd, ach an Luchd Buidhe (Orange Order ann an Anglo-Sasannais). An ann an-aghaidh Cailtigich a tha iad no dìreach luchd-cleachdaidh nan rathaidean? Agus, cò tha cur bacadh orra a dhol dhan eaglais? Co-dhiu, sgap iadsan a-steach dhan choille-choncrait as deidh greis.


Chan eil dia sam bith agam ach tha an saorsa aca dol a dh’adhradh dia no ban-dia sam bith ann an eaglais sam bith. Saoilidh mi gu bheil ‘clàr-gnothaich’ no agenda rudeigin mi-chàilear aca.


Searach a th’annam gu cul agus chan eil fios’am fhathast, as-dèidh mòran bhliadhnaichean, dè nì mi de Ghlaschu. Tha an corra thuras ann fìor mhath ach tha cuideachd rudeigin dubhach is tiamhaidh mu dheidhinn. Ged a bha cafaidhean Ceann an Iar lòma-làn hiopstairean – is tha iomadh sàr chafaidh ri lorg – tha bochdainn an àite fhathast am follais faisg ort. Uaireannan, tha blas iargalta no gràineil na chois – mar a chunnaic sinn leis an Luchd-Bhuidhe.




Co-dhiù, tha tòrr ann a tha taitneach dhan t-sùil agus brosnachail dhan inntinn. Taigh-tasgaidh Khelvingrove mar toiseach-toiseachaidh. S math is fhiach e sròn a chur a-steach ann, gu h-àraid ma tha clann nad chois. Aon ghearain, ge-tà, se ‘s nach eil Gàidhlig ri faicinn sna taisbeanaidhean aca. Shaoileam gum biodh. Tha Comhairle Ghlaschu gu math adhartach a thaobh na Gàidhlig ann an roinntean eile agus le iomadh taigh-seinnse Gaidhealach san nabaidheachd is Cnag shuas an rathad beagan tha e na ìongnadh nach robh facal dhith ri fhaicinn.  Bha facal no trì a dhith orm is mi a’ feuchinn ri taisbeanadh nam beathaichean a mhineachadh dhan bhalach...  ‘se pike a tha seo a lorg cuideigin an Loch Laomainn...’


Glaschu. Lorg mi facal dha – dubh-cheist. Tillidh mi a dh’aithghearr ge-tà.

29/04/2015

Torcuil: beul gun taobh?




Bho chionn fhad' an t-saoghail... bho chionn linn crochadh nan con... bha sgrìobhadair, neach-naidheachd fiù à Leòdhas a bha aithnichte airson nam facal a chuir e an clò airson an Herald, an Sunday Herald agus am BBC. Bhruidhinn a ghuth le tomhas math de dh’ughdarras anns a’ Ghàidhlig agus ann am Beurla na Banrìghinn.

An uairsin, ghabh e ri duilleagan an Daily Record. Tha an DR gu mòr air taobh nan Laborach agus gun nàire sam bith na chois. Tha an DR air taobh nan Laborach as bith modh no poileasaidhean a’ phàrtaidh. PFI airson ar ospadalan? Bàs is lèir-sgrios ann an Irag? Rèic nam poileasaidhean aca do bhillionairean mar Bernie Ecclestone et al? Gearan mu dhaoine air sochairean-sòisealta – “something for nothing society?”....

Tha Torcuil a-nis a’ libhreagadh propaganda nan Laborach, gun nàir’ mar bu dual dhan bhoss aige. Tha cuid de na sgeulachdan amaideach. Glè amaideach. ‘Dh’ith Nicola Sturgeon an hamstair agam!”. Cha mhòr nach.

Seo ‘cuis an inneil-chofaidh’... Cha do sheas e fada ge-tà. Chaidh a thoirt sìos as dèidh beagan uairean. Fhuair Crichton e bhon a Daily Mail...

recordcoffee

Seo an argamaid mu cò nì an ath riaghaltas...


Agus a-rithist, gun nàire sam bith air rèidio na Beurla a’ cur an-aghaidh Iain Macwhirter...

Co-dhìu, sin e bho bhun gu bàrr. Se Laborach a th’ann an Torcuil. A thoil fhèin.

Dà phuing ge-tà..
  •   Chan e neach-naidheachd a th’ann tuilleadh. Se propagandist a th’ann. Cuiridh e cuid den t-seuntas aige fhèin air na press-releases (no sgeulachdan a' Daily Mail) a tha siud ach gu ìre-mhòir, tha a h-uile coltas ann gur e ‘copy n paster’ a th’ann an Torcuil.
  •  Mar sin dheth, carson a tha e na 'neach-naidheachd' air BBC Radio nan Gaidheal? Ma tha guth gu bhith againn aig a’ BhBC sa Ghàidhlig air cuisean poilitigeach, tha an dleastanas aige gun nochd iad gach taobh. Am faigh sinn sin bho Thorcuil, dhà-rìribh, beachd gun chlaonadh sam bith?

Saoilidh mi gum feum Radio nan Gaidheal neach-naidheachd ùr.



24/09/2014

Bannan no srannan?


Bha fadachd againn air. Mus do nochd e air ar sgàileanan, chaidh inns dhuinn gun robh e mar-tha air siubhail 'thall-thairis' is ùidh aig na Canadaich ann. Cuideachd, chaidh inns dhuinn gur ann mar The Killing a bhiodh e.

Obh.

Ma bha a' chiad phàirt san t-sreath mar shamhail air cuisean se na fo-thiotalan a aon choltas a th'aige ri The Killing. Nordic dubh? Chan eil na.

Leis an fhìrinn innse, chan eil - an ceartair co-dhiù - ann ach iarsmadh (seqeul) do Mhachair a dh'fhàg sinn 20 bliadhna air ais no rudeigin mar sin.

Tha e slaodach. Tha mi gabhail ris gu bheil e slaodach oir sin mar a tha beatha sna h-eileanan. A-rèir choltais. Chan eil mañana aca ann shuas an-siud. Chan eil ann ach daoine shocair a' gabhail tlachd san fhois aca. Chan eil mùrt no feis aca.

Fuck! The filth are oantae us. Hud oan hen!
Cha do thachair càil ach nàdar de char-chase far an do ruith càr poileas rionnag an t-sreath air quad-bike. Am bi tuilleadh ann? Corp ga lorg ri taobh locha? Càirdeas toirmisgte eadar dithis bho eaglaisean eadar-dhealaichte? S mathaid gun tig e ach chan eil fiosam am bi mise air beulaidh an sgàilein gus fhaicinn.

Tha Kathleen NicAonghais sgriosail. An deach inns dhi gur e Ran-Dan a bh'ann? No an robh a h-aire air a' chomadaidh anns a bheil i an-sàs, Gaol@Gael? Tha blas a' chrogain air cus den chleaschd - fiodh mar a chanar sa chànain eile. Tha an sgriopt rudeigin lapach cuideachd. Dè fon ghrèin a bha an seanmhair a' dèanamh? Chunnaic mi tachartasan fada na bu chreideasaiche ann an Grange Hill ri a linn.

Bu toil leam a' bhith ga mholadh. Bu toil leam drama dubh dorcha sa chànan againn. Bu chòir a bhith againn. 

Duilich ach tha Bannan lapach.


17/09/2014

Bu Chòir


Smaoinich. Tha nabaidh coir agad. Tha sibh rèidh. Gu ire air choireigin co-dhiù. Ach, tha e fada nas motha na thu agus se an dleastanas agad an tuarastal gu lèir agad a thoirt dhasan. Gheibh thu beagan air ais.

Chan e siud a-mhàin ach nuair a dh'fhàsas e crosta, feumaidh tusa a dhol a shabaid co' ris. Cuideachd, chan fhaod thu a dhol thall thairis as aonais cead bhuaithe.

Sin mar a tha cuisean againne mar dùthaich.

Cràicte.

Siuthad.

Tagh BU CHOIR.

05/08/2014

An Deasbad Mòr


Se a-nochd an oidhche. Thig e gu a h-aon is gu a dhà eadar an dà cheannard. Ach. chan iad na ceannardan. Chan eil Darling ach a' riochdachadh gràisg de BhritNats. Thathar a' meas ge-tà nach eil anns an Luchd-Buidhe (Orange Order), Ukip agus am BNP ach cuis-nàire ged a tha iad a' tarraing air an aon ràmh. Ràmh a tha briste.

S mòr am beud nach e an dà cheannard a dheidheadh an amhaich a-chèile - CamShròn an-aghaidh Salmond. Coltach gun do chac CamShròn a bhriogais. Mar sin dheth, chaidh ar fàgail leis an Fhear Liath, Alaidh Gràdh mas fhìor. S fhad' an t-saoghail bhon a bha Darling na phoblachdach agus na Mhaoist (!) a sparr an Troich Dubh air luchd-obrach stèisean Dhùn Eideann. Sgeul eil a tha sin ge-tà.

Co-dhiù, nam b'e bookie a bh'annam, bhiodh m'airgead mòr air Salmond a-nochd. Deagh amhairc dhut.